صدور مجوز تردد خودرو در منطقه آزاد ماکو؛ حق مردم یا لطف اداری؟ – حمیدقاسمی روزنامه نگار
صدور مجوز تردد خودرو در منطقه آزاد ماکو موضوعی است که سالها در میان مطالبات اصلی مردم این منطقه قرار داشته است. منطقه آزاد، بنا بر فلسفه شکلگیری خود، باید مزایایی ملموس برای ساکنان بومی داشته باشد؛ مزایایی که نه تنها به رونق اقتصادی کمک کند، بلکه کیفیت زندگی مردم منطقه را نیز ارتقا دهد. در این میان، امکان تردد خودرو با شرایط ویژه در محدوده منطقه آزاد، نه امتیازی خارج از چارچوب قانون، بلکه حقی تعریفشده برای چنین مناطق اقتصادی است.
با این حال، روند صدور مجوز تردد خودرو در ماکو به شکلی پیش رفت که گویی تحقق یک حق قانونی، به یک امتیاز اعطایی تبدیل شده است. در حالی که انتظار میرفت مسئولان استانی و دستگاههای مرتبط مسیر اجرای این حق را هموار کنند، در عمل شاهد نوعی تعلل، سنگاندازی و پیچیدهسازی فرآیندها بودیم؛ بهویژه در موضوع شمارهگذاری خودروها که به یکی از گرههای اصلی این ماجرا تبدیل شد.
پرسش اساسی اینجاست: چرا موضوعی که در بسیاری از مناطق آزاد کشور با سازوکار مشخص اجرا شده، در ماکو باید با چنین دشواریهایی همراه باشد؟ آیا قرار بود مردم این منطقه برای دستیابی به حقی که در چارچوب قوانین مناطق آزاد تعریف شده، ماهها و حتی سالها در انتظار بمانند؟
از سوی دیگر، نحوه اطلاعرسانی درباره صدور این مجوزها نیز به گونهای بود که گویی این اقدام یک لطف یا امتیاز ویژه از سوی برخی مسئولان محسوب میشود. در حالی که نگاه درست مدیریتی اقتضا میکند مسئولان اجرای قانون را وظیفه خود بدانند، نه آنکه تحقق آن را به عنوان یک اقدام منتگونه به جامعه ارائه کنند.
مردم مناطق مرزی، بهویژه در منطقه آزاد ماکو، سالهاست با محدودیتها و چالشهای خاص جغرافیایی و اقتصادی زندگی میکنند. ایجاد و توسعه مناطق آزاد دقیقاً با هدف جبران بخشی از این محرومیتها و فراهم کردن فرصتهای اقتصادی برای ساکنان این مناطق بوده است. بنابراین هر سیاست یا تصمیمی که اجرای مزایای قانونی این مناطق را به تأخیر بیندازد، در عمل فاصله میان هدف و واقعیت را بیشتر میکند.
آنچه امروز بیش از هر چیز اهمیت دارد، نگاه مسئولانه و شفاف به مطالبات مردم است. اگر صدور مجوز تردد خودرو در منطقه آزاد ماکو یک حق قانونی است، باید بدون حاشیه و با سازوکاری روشن اجرا شود. اگر هم محدودیت یا مانعی وجود دارد، لازم است صادقانه با مردم در میان گذاشته شود.
در نهایت، توسعه واقعی مناطق آزاد زمانی محقق میشود که حقوق قانونی ساکنان آن به رسمیت شناخته شود و اجرای آن نیازمند پیگیریهای فرسایشی و وعدههای طولانیمدت نباشد. مردم ماکو بیش از هر چیز انتظار دارند که قانون، بیکموکاست و بدون منت اجرا شود.
در حال حاضر ساکنان این منطقه در نقطه صفر مرزی گرفتار شدهاند؛ گویی آغاز هر شرّی از اینجا است و پایان هر خیّری نیز به اینجا میرسد. متأسفانه هر بدهبستانی که در دعواهای کلان سیاسی شکل میگیرد، اثر و پیامدش در همین نقطه نمایان میشود.
